تبلیغات
دانلود سخنرانی های علامه حسن زاده آملی - روش آموزشی و تربیتی علامه حسن زاده آملی
پنجشنبه 19 خرداد 1390

روش آموزشی و تربیتی علامه حسن زاده آملی

   نوشته شده توسط: ب ن    

روش آموزشی و تربیتی علامه حسن زاده آملی

از قلّه اندیشه تا دشت فروتنی

روش آموزشی و تربیتی علامه حسن زاده آملی

از قلّه اندیشه تا دشت فروتنی

اسوه های علم و عمل بزرگانی هستند که رسالت فرهنگی و تکلیف دینی خود را به خوبی انجام داده اند، آن ستارگان آسمانی معرفت، ضمن جهاد فکری و فرهنگی، به خود سازی و کنترل نیروهای درونی خود پرداخته اند، سیره انبیاء و اولیا را احیا کرده اند و از باورهای ارزشمند شیعه هوشمندانه پاسداری کرده اند زلال معارف اهل بیت چون بارانی با برکت بر جان های آنان باریده و معنویت و طهارت نفس در بوستان وجودشان به رویش نشسته است.

این رادمردان با تهذیب نفس، روان خود را به عروجی معنوی رسانیده و از فرودین دنیای فانی به سوی قدسیان اوج گرفته اند، ضمن برخورداری از ژرف کاویهای والا، تکیه بر برهان و منطق و غواصی در بحر معارف، فروتنی و صداقت و راستی را مشی خویش نموده و از موضع تواضع، سعه صدر و وسعت اندیشه کاملاً قدرت تحمّل عقاید دیگران را داشته و به جدال احسن و گفتگوهای برکت زا روی آورده اند. با وجود این که قلّه های دانش را در نور دیده اند شوق فراگیری در رفتارشان موج می زند و در رسیدن به حقایق علمی و عقلی لحظه ای آرام ندارند. لحظه های زندگی را با همت های والا و تدوین و تألیف آثاری گران سنگ و تربیت شاگردان شایسته گرانبها نموده و زهد را با حضور در اجتماع، تقوا را با اندیشه ای آزاد،سیاست را با وارستگی، بیداری در شب را با از خواب بیدار نمودن غافلان و اندوختن دانش را با عمل صالح، عبادت، ذکر و دعا ترکیب نموده اند. در نوشتار حاضر با روش آموزشی علّامه حسن زاده آملی که یکی از عارفان شیفته اهل بیت است آشنا می شویم.

فاتح قلّه های علمی و معنوی

حکیم عارف و فقیه عالم آیة اللّه حسن زاده آملی از نوابغ و نوادر روزگار و گوهر گرانبهای علم و فضل و کمال به شمار می روند. این دانشور گرانمایه در علومی چون قرآن و تفسیر، نهج البلاغه و حدیث، کلام اسلامی، فقه و اصول، حکمت و عرفان، رجال، ریاضیات، نگارش و خوش نویسی، ادبیات و شعر، نجوم، هیأت و علوم غریبه تبحر داشته، تدریس نموده، در بسیاری از این رشته ها صاحب نظر بوده و در برخی از این معارف صاحب سبک و نوآوری می باشد این ویژگی ها موجب شده که ایشان به عنوان شخصیتی جامع و عالمی ذوفنون به شمار آید و خاطره مشاهیر صاحب عنوان و علمای برجسته سلف را در اذهان تداعی کند، او جامع علم و عمل و برخوردار از علوم رسمی و عرفانی و حامل نور ظاهر و باطن است.

او نمونه ای نادر از تربیت یافتگان حوزوی است که درک محضر اعاظمی چون آیات گرام محمد تقی آملی، ابوالحسن شعرانی، رفیعی قزوینی، مهدی الهی قمشه ای، فاضل تونی، میرزا احمد آشتیانی، علامه طباطبایی و برادرش محمد حسن الهی از معظم له شخصیتی بی بدیل ساخته است.

شهد شکوفایی

علامه حسن زاده در چهارم تیرماه 1307 هـ.ش در شهر آمل دیده به جهان گشود. در دوران کودکی قرآن و مقدّمات خواندن و نوشتن را نزد چند بانوی پرهیزگار فرا گرفت. پس از سپری شدن این دوران در حوزه علمیه آمل مشغول تحصیل گردید و در آنجا مقدّمات زبان و ادبیات عربی را همراه با خوشنویسی از اساتید وقت آموخت. در سال 1329 به تهران امد و در جلسات درس آیة اللّه شیخ محمد تقی آملی و آقا سید احمد لواسانی حضور یافت و لمعه و سایر دروس را نزد این بزرگواران یاد گرفت. در این شهر فراگیری علوم و معارف دینی را در محضر میرزا احمد آشتیانی، رفیعی قزوینی، علامه شعرانی و... پی گیری نمود و در قم به حوزه درسی علامه طباطبایی و برادرش آمد و علوم غریبه خصوص جفر را از محضر سید مهدی قاضی فرا گرفت.(1)

بارقه ای الهی

نکته ای که در دوران تحصیل و پس از آن در سیره و شیوه زندگی ایشان مشاهده می گردد، توجه به لطف خداوند، توکل و استعانت از فضل پروردگار است. خودش می نویسد: در سن چهارده سالگی به فضل پروردگارم بارقه مشرقیه الهیه و شهاب قبسی به من رسید که به اقتضای عین ثابته ام مطلوب من بود، این بارقه همانند نوری پیش رویم شتافته، مرا به کسب معارف الهی راهنمایی و به تخلّق به اخلاق ربوبی ترغیب و به تأدّب به آداب انسانی تحریض می کرد و مرا به فرار و انزجار از آیین های تباه و پست تحریص می نمود.(2) در جای دیگر خاطرنشان می نماید: از جمله فضل پروردگارم بر من این بود که در مدت اقامتم در تهران در طی سیزده سال یا بیشتر همراه با اشتغال به تحصیل علوم از آن محاضر عالیه طبق روش معهود و سیره جاریه بین علمای روحانی به تعلیم و تدریس در مدارس (حوزه علمیه) اشتغال داشته، توفیق یافتم کتابهایی را تدریس کنم.(3)

ایشان متذکّر می گردد: زمانی شبهات گوناگون بر من روی می آورد و از تطبیق مسایل عرفانی عاجز مانده بودم و از کثرت فکرت به فرسودگی مبتلا گشته بودم ولکن در درس ها حاضر می شدم و از خویش ابراز نمی کردم، تنها چیزی که مرا از این ورطه هولناک هلاک رهایی بخشید لطف خدا بود، سرانجام بارقه های الهی چون نجم ثابت بر آسمان دل طارق آمد و در پناه ربّ ناس از وسواس خنّاس نجات یافتم.(4)

اشتیاق به آموختن

علامه حسن زاده از همان آغاز فراگیری تا رسیدن به مراحل عالی علمی و معرفتی نوعی شور، شوق، اشتیاق و علاقه وافر را در خود به شکوفایی رسانیده بود.(5) استاد حسن رمضانی از مشاهیر شاگردان علامه حسن زاده می نویسد: به خاطر همین عشق پیوسته و لازمی که حضرت استاد نسبت به علم داشته است همواره تحت هر شرایطی که بوده است در مسیر کسب آن از بذل هیچ گونه کوششی و تلاشی دریغ نکرده است تا پایه ای در راه طلب دانش مجاهده کرده که اگر بخواهیم عینیت جامعیت حوزه های علمیه قدیم و اصیل عالم اسلام را که در تمام علوم و فنون رایج زمان خویش صاحب نظر بوده اند، مشاهده کنیم بدون اغراق باید به سراغ ایشان برویم.(6) خود علامه در این باره می گوید:

منم آن تشنه دانش که گر دانش شود آتش مرا اندر دل آتش همی باشد نشیمنها

این عشق به اندازه ای بود که اگر شاگردان دیگر، درس استاد را ترک می کردند او همچنان برای یاد گرفتن استاد را ترک نمی نمود: «پس از درس مکاسبی ها می رفتند و بعضی ها می نشستند که بنده بازهم از نشستگان بودم، علامه شعرانی اسفار یا اشارات می فرمود. این درس ها که تمام می شد آقایان می رفتند و بنده می نشستم. چه بسا روزها که ما در بین الطلوعین می آمدیم برای درس کفایه و سر درس آخری مثلاً مجسطی یا زیج بهادری اذان ظهر می گفتند و ایشان از صبح تا ظهر تدریس کرده بود،(7) البته بنا به اعتقاد علامه حسن زاده این اشتیاق متقابل بود: «علامه شعرانی هم خودش اشتیاقی شگفت به درس و بحث داشت و هم ما طالب و شایق بسزا بودیم.»(8) این علاقه وافر موجب گردید علامه حسن زاده، در مسیر کسب معارف از سختی ها و مصائب و مشکلات نهراسد و مسیرهای دشوار را با آرامش پشت سر بگذارد.

تفحّص برای دست یافتن به استاد ماهر و ذوفنون و لحظه ای از پای نایستادن در این جهت نشانی از شوق ایشان است، حکیم الهی قمشه ای خطاب به ایشان گفته است: روزی در غیاب به مدرسه حاج ابوالفتح (در تهران) آمده از طلّاب مدرسه در مورد راه رَوِشَت در کارها و اشتغالت به تحصیل پرس و جو و تحقیق نمودم آنها در تصریح به حسن سیرت و شدّت ولع شما به اقتنای معارف و اکتساب علوم متفق و یک زبان بودند.(9) وقتی از ایشان پرسیدند روزها چه کار می کنید در جواب گفتند: از شش سالگی که به مکتب رفته ام تا کنون ندیم من کتاب، و معشوق من استاد و درس و کار من بحث و تدریس و تصنیف است.(10)

اهتمام و جدیت

یکی از خصالی که در زندگی علمی و آموزشی علامه حسن زاده مشاهده می گردد و آثار متعددش در عرصه های گوناگون و نیز اعتراف استادانش مؤیّد آن است، همّت بلند، کوشش مداوم و تحمّل مشقات در این مسیر می باشد، علامه شعرانی در تقریظی که به یکی از آثار ایشان نگاشته است یادآور می شود: همانا ابناء روزگار ما کم همّتند امّا شیخ ما (حسن زاده) نسبت به وقتش ضفّت و نسبت به عمرش خسّت نورزید بلکه آن را در علوم دینیه صرف کرده آنهارا متقن فرا گرفت.(11) مرحوم شعرانی در اجازه روایی که برای علامه حسن زاده صادر نموده، یادآور شده است: بیست سال بلکه بیشتر او را آزمودم و امتحان نمودم. در این مدت در او چیزی جز جد و اجتهاد ندیدم.(12) او را به حق می توان استوانه ای از تلاش و همت در راه تحصیل و کسب فنون و علوم مختلف دانست، جلسات خصوصی و بدون تعطیل ایشان در محضر اساتید که بعضاً قبل از طلوع آفتاب آغاز و تا پاسی از شب ادامه می یافت و جدیت و پشتکار ایشان برای حضور در محفل علمی و تحویل دادن درس و بحث در محضر اساتید باعث گردیده است که همواره به عنوان الگوی پشتکاری معرفی گردد.(13) استاد حسن زاده متذکر می گردد: روزی مرحوم ناصح به این کمترین گفت که در جلسه ای که استاد شعرانی تشریف داشت به مناسبتی سخن از دانش، پژوهش و درس خواندن و اهتمام به تحصیل به میان آمد استاد شما را ضرب المثل قرار داد و به حضّار گفت: درس خواندن را از فلانی یاد بگیرید، آیة اللّه رفیعی قزوینی وقتی از تهران به قزوین رفته بود مکرّر به طلاب این سامان می گفت: بیائید در تهران طلبه درس خوان را ببینید از او درس خواندن را یاد بگیرید و نام علامه حسن زاده را بر زبان می آورد.(14)

استاد حسن زاده این همت و تلاش را عاشقانه در شرایطی در جهت کسب مکارم و معارف به کار گرفت که بر اثر خفقان رژیم رضاخان روحانیّت و مراکز علوم دینی در حالتی از غربت و انزوا سخت ترین فشارها را تحمّل می کردند و این نکته خود از ارزش و بزرگی راه استاد حسن زاده و زحمات و مجاهدات فوق العاده ایشان در این زمینه حکایت می کند.(15) همچنین شرایط آشفته و امکانات بسیار ناچیز بود، ایشان در گفتگویی تأکید نموده است: با جان کندن درس خواندیم، شما آقا قدر این اوضاع را بدانید آن زمان که ما در مدرسه مروی تهران بودیم یک زیلویی کف مدرسه پهن بود که با زمین یکی شده بود.(16)

هر آن چیزی تو را کز آن گزند است برای اهل دل آن دلپسند است

قدردان استادان

علامه حسن زاده آملی بر این باور بوده و هست که برای فراگیری مبانی و مفاهیم علوم و رسیدن به تبحّر لازم در معارف دینی و علمی مراجعه به استاد دانشور و متخصص هر فن و دانشی لازم می باشد ایشان می گوید: برای طالب کمال، استاد کامل خیلی دخیل است، آن مفاتیحی که از استاد عائد شاگرد می شوند، آن کُدهایی که از استاد استفاده می کردند، آن اصول و امّهاتی که از استاد به دست می آیند اهمیت بسزا دارند و به قول عارف رومی در مثنوی:

هیچ کس بی اُوستا چیزی نشد هیچ آهن خنجر تیزی نشد
هر که گیرد پیشه ای بی اوستا ریشخندی شد به شهر و روستا(17)

به همین دلیل خود شیوه اش این بود که در آمل، تهران و قم با تفحص و جستجوگری استادانی زبده و ماهر بیابد آنهایی که به قول خودش: زحمت کشیده بودند. این بزرگواران به حقیقت روحانی راستین بودند، معنی واقعی عشق به علوم و معارف و کتاب و تحقیق در آثار وجودیشان از قبیل تدریس و تصنیف مشاهده می شد. الهی شکرت که از استادان بی رنگ رنگ گرفته ام.(18)

ایشان برای تألیف و تحقیق نیز هم از روش اساتید بهره می گرفت و هم با آنان مشورت می نمود چنانچه پس از گفتگو با آیة اللّه محمد تقی آملی به این حقیقت رسید که حضرت فاطمه زهرا(س) مصداق لیلة القدر است و در این باره رساله ای تألیف نمود.(19)

از نکته های دیگر این که علامه حسن زاده در برخورد با اساتید روشی توأم با ادب و احترام و قدردانی با آن بزرگواران را بروز می داد، شبی مرحوم الهی قمشه ای به ایشان گفته بود: شما خیر می بینید، پرسیده بود از چه جهت، وی پاسخ داده بود: شما را نسبت به اساتید بسیار مؤدّب می بینم، استاد حسن زاده پس از نقل این موضوع می گوید: آری من هیچ گاه نزد اساتیدم یک زانو یا چهارزانو ننشستم و به دیوار تکیه نمی دادم و خیلی با ادب و احترام می پرسیدم و در حضور و غیابشان وظیفه شاگردی را بیش از حدّ وظیفه پدر و فرزندی مراعات می نمودم.(20) استاد رمضانی می نویسد، مکرّر می فرمودند در حضور اساتیدم مواظب حرف هایم بودم و می کوشیدم با آنها چون و چرا نکنم همه این ها بدین خاطر بود که مبادا کردار و گفتار من سبب رنجش آن بزرگواران بشود و خدای ناکرده از فیض آنان محروم گردم. بی شک یکی از اسباب موفقیت علامه حسن زاده که در شکل گیری شخصیت ایشان تأثیر بسزایی داشته همین احترام و خضوع بسیارشان نسبت به اساتید خود بوده است.(21)

هرکجا از اساتید خویش نام می برند به بهترین شکل ممکن از آنان تجلیل نموده و همواره به قدردانی از آنان پرداخته اند، در جایی پس از ذکر نام آن ستارگان معرفت می گوید: همه به حقیقت روحانی والامقام و بزرگوارانی صاحبدل و عالمانی عزیز الوجود بوده و در حقیقت ستارگان فروزان آسمان معارف بودند و با تفاوت در قدر، در هدایت و تعلیم و تربیت یکدل و یک زبان بودند.(22) و به مناسبتی نوشته اند: به خدا سوگند قلم و زبان به ادای شکر معشار نیکی هایی که این مشایخ عظام در حق ما نموده اند وافی نیست اگرچه علّة العلل ربّ العالمین است.(23)


برچسب ها: روش آموزشی و تربیتی علامه حسن زاده آملی ،

Cialis 20 mg
جمعه 16 آذر 1397 09:32 ق.ظ

Incredible tons of great material.
interactions for cialis import cialis cialis tadalafil opinioni cialis generico cialis in sconto cialis en mexico precio achat cialis en europe il cialis quanto costa cialis canadian drugs chinese cialis 50 mg
buy cialis online cheap
پنجشنبه 15 آذر 1397 02:26 ب.ظ

You actually expressed this wonderfully.
cialis venta a domicilio wow cialis tadalafil 100mg usa cialis online cialis generico lilly brand cialis nl cialis billig cialis online nederland click here to buy cialis cialis tablets australia cialis 5 mg schweiz
Buy generic cialis
چهارشنبه 14 آذر 1397 06:23 ب.ظ

Nicely put, With thanks.
cost of cialis cvs buy online cialis 5mg cialis rezeptfrei sterreich cialis prezzo in linea basso cialis daily reviews cialis 20 mg cost we choice cialis uk cialis 20 mg effectiveness look here cialis cheap canada enter site 20 mg cialis cost
Cialis 20 mg
چهارشنبه 14 آذر 1397 05:07 ق.ظ

Awesome postings, Kudos.
buy cialis online where do you buy cialis cialis 10 doctissimo cialis prezzo in linea basso cialis 5 mg schweiz cialis coupon 5 mg cialis coupon printable prix cialis once a da cialis for bph cialis cost
buy cialis online without a prescription
سه شنبه 13 آذر 1397 05:54 ب.ظ

Regards! I like this!
cialis in sconto 40 mg cialis what if i take cialis 200 dollar savings card cialis tadalafil online cialis generique achat cialis en europe generic cialis 20mg tablets 200 cialis coupon prices on cialis 10 mg cialis prezzo in linea basso
Buy cialis
سه شنبه 13 آذر 1397 06:40 ق.ظ

Nicely put, Regards.
cialis online napol tarif cialis france when can i take another cialis price cialis wal mart pharmacy cialis super acti cialis professional from usa cialis side effects cialis mit grapefruitsaft prices for cialis 50mg buy brand cialis cheap
Cialis 20 mg
دوشنبه 12 آذر 1397 06:40 ب.ظ

Thanks a lot, I like this!
precios cialis peru order generic cialis online cialis rckenschmerzen where cheapest cialis free generic cialis where to buy cialis in ontario cialis 5 effetti collaterali buy generic cialis 5 mg cialis coupon printable cialis dosage
Buy generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 06:21 ق.ظ

You actually reported it exceptionally well!
buying cialis in colombia cialis e hiv cialis kaufen wo cialis 20mg viagra or cialis enter site natural cialis dosagem ideal cialis cipla cialis online female cialis no prescription purchase once a day cialis
Buy cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 06:10 ب.ظ

Thanks, Loads of tips!

cialis therapie tadalafil 10 mg enter site 20 mg cialis cost cialis super kamagra look here cialis cheap canada cialis online napol cialis 5 mg schweiz are there generic cialis only now cialis 20 mg are there generic cialis
buy cheap cialis coupon
یکشنبه 11 آذر 1397 05:54 ق.ظ

Great content, Many thanks!
cialis dosage amounts cialis without a doctor's prescription how to buy cialis online usa prices for cialis 50mg click here cialis daily uk cipla cialis online cialis 20 mg click here cialis daily uk cialis side effects dangers cialis 5 mg
Generic cialis
شنبه 10 آذر 1397 06:35 ب.ظ

Cheers. Great stuff!
does cialis cause gout cialis cuantos mg hay canadian cialis tadalafil 20 mg buy cialis generic cialis 20mg tablets viagra vs cialis vs levitra when can i take another cialis cialis australian price cialis 5 mg para diabeticos
Buy cialis
شنبه 10 آذر 1397 05:31 ق.ظ

Fine advice. Appreciate it!
buying cialis in colombia ou acheter du cialis pas cher the best choice cialis woman walgreens price for cialis prices for cialis 50mg cialis 5 mg effetti collateral cialis therapie cialis kaufen wo cost of cialis per pill cialis for sale in europa
buy cheap cialis in canada
جمعه 9 آذر 1397 06:14 ب.ظ

Whoa loads of superb material.
buying brand cialis online wow cialis tadalafil 100mg where cheapest cialis cialis for sale south africa generic cialis at the pharmacy how much does a cialis cost cialis in sconto we like it cialis soft gel generic for cialis 5 mg cialis pharmacie en ligne
Buy cialis
جمعه 9 آذر 1397 06:29 ق.ظ

Very good knowledge. Regards.
opinioni cialis generico we use it cialis online store free generic cialis cialis 30 day sample cialis pills boards sialis buy original cialis pastillas cialis y alcoho cialis online holland cialis online holland
where to buy cialis online
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:11 ب.ظ

Many thanks. Excellent information.
cialis for sale cialis 5 mg schweiz cialis 10mg prix pharmaci we like it safe cheap cialis american pharmacy cialis generico cialis mexico tesco price cialis prescription doctor cialis prices on cialis 10 mg brand cialis generic
buy cialis
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:26 ق.ظ

You actually expressed this well.
weblink price cialis buying cialis overnight click here to buy cialis only best offers cialis use where do you buy cialis purchasing cialis on the internet i recommend cialis generico cialis 50 mg soft tab precios de cialis generico cialis free trial
Online cialis
چهارشنبه 7 آذر 1397 06:31 ب.ظ

You stated it wonderfully!
cialis daily dose generic acquisto online cialis buy brand cialis cheap brand cialis nl cialis uk next day callus cialis from canada cialis patentablauf in deutschland cialis dosage amounts cialis venta a domicilio
Cialis online
چهارشنبه 7 آذر 1397 06:52 ق.ظ

Truly loads of helpful material!
prices on cialis 10 mg cialis cipla best buy cialis with 2 days delivery click here cialis daily uk cialis kaufen bankberweisung cialis rezeptfrei sterreich canada discount drugs cialis we recommend cialis best buy cialis generika in deutschland kaufen cialis sale online
buy generic cialis
چهارشنبه 11 مهر 1397 02:04 ق.ظ

Very good info. Cheers.
cialis generic availability cialis 5 mg dose size of cialis viagra vs cialis vs levitra price cialis wal mart pharmacy cialis generique cialis 5 mg prezzo cialis a buon mercato cost of cialis per pill generico cialis mexico
buy cheap cialis on line
دوشنبه 9 مهر 1397 01:31 ق.ظ

You said it adequately.!
cialis price thailand order cialis from india cialis bula opinioni cialis generico side effects of cialis cialis patentablauf in deutschland acheter cialis kamagra cialis with 2 days delivery cialis prezzo di mercato cialis daily reviews
cialisvbuy.com
چهارشنبه 28 شهریور 1397 12:39 ق.ظ

You said it very well.!
cialis uk next day cialis 20 mg cut in half price cialis wal mart pharmacy generic cialis 20mg tablets cialis venta a domicilio cialis generika in deutschland kaufen buying cialis on internet venta cialis en espaa we like it cialis soft gel buy cialis online cheapest
online pharmacies canada
چهارشنبه 14 شهریور 1397 08:07 ق.ظ

Truly a lot of amazing tips.
canada pharmaceuticals online canadian prescriptions online serc 24 mg pharmacy near me drugs for sale deep web pharmacy near me buy vistagra usa canadianpharmacyusa24h is it legal viagra canadiense canadian pharmacy online 24 canada drugs
http://eddrugsgeneric.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 09:11 ق.ظ

You've made your stand extremely effectively!.
cialis daily reviews cost of cialis per pill cialis online holland usa cialis online tadalafil 20 mg look here cialis cheap canada get cheap cialis cialis wir preise free generic cialis acquisto online cialis
cialisvipsale.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 05:33 ب.ظ

Really lots of valuable advice!
cialis for sale south africa cialis tablets australia generic cialis review uk cialis professional yohimbe cialis 5 mg schweiz cialis generisches kanada cialis for sale south africa tadalafilo online prescriptions cialis rezeptfrei cialis apotheke
buy viagra online pharmacy
سه شنبه 23 مرداد 1397 05:59 ق.ظ

Valuable data. Kudos!
where to buy viagra cheap where can i buy viagra over the counter buy viagra online no rx sildenafil viagra viagra pharmacy viagra online pharmacy viagra viagra from usa pharmacy buy viagra on line buy viagra pills online viagra generic levitra online pharmacy viagra viagra online prescription
Cialis 20 mg
دوشنبه 22 مرداد 1397 09:38 ب.ظ

With thanks! I appreciate this!
cialis dosage recommendations cialis farmacias guadalajara costo in farmacia cialis cialis baratos compran uk dose size of cialis costo in farmacia cialis cialis online cialis kamagra levitra how to buy cialis online usa preis cialis 20mg schweiz
چپ دست
جمعه 20 خرداد 1390 04:30 ق.ظ
سلام
از تذکرتون ممنونم


التماس دعا
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر